فن کویل دستگاهی است که جهت تامین گرمایش و سرمایش محیط های مختلف استفاده می شود. این دستگاه از اجزای مختلفی تشکیل می شود که شامل یک fan، کویل های حرارتی و سرد کننده، فیلتر هوا و کنترل کننده ها می باشد. fan coil با چرخش هوا از طریق کویل ها، هوای گرم یا سرد را به محیط انتقال می دهد و دمای مطلوب را فراهم می کند. اجزای فن کویل به گونه ای طراحی شده اند که عملکرد بهینه و کارایی بالایی داشته باشند و فیلترهای هوا نیز کمک می کنند تا هوای خروجی از دستگاه تمیز و عاری از ذرات معلق باشد. انواع فن کویل بر اساس نصب و کاربرد به چند دسته تقسیم می شوند که شامل فن کویل های سقفی، دیواری، زمینی و کانالی می باشد.
هر کدام از این سیستم ها مزایا و کاربردهای خاص خود را دارند. به عنوان مثال، کویل های سقفی در فضاهای محدود و فن کویل های زمینی در فضاهای بزرگ مورد استفاده قرار می گیرند. همچنین، فن کویل های کانالی برای استفاده در سیستم های تهویه مرکزی مناسب هستند. انتخاب نوع مناسب fan coil بستگی به نیازهای گرمایش و سرمایش محیط، فضای موجود و سایر شرایط محیطی دارد. در ادامه این مطلب قصد داریم به صورت کامل با فن کویل و اجزای مرتبط با آن آشنا شویم؛ با مجله نمایندگی گودمن همراه باشید.
اجزای تشکیل دهنده فن کویل
فن کویل از اجزای مختلفی تشکیل می شود که هر کدام نقش مهمی در عملکرد و کارایی دستگاه دارند. یکی از اصلی ترین اجزا، فن است که وظیفه جابجایی هوا از طریق دستگاه را بر عهده دارد. این فن با چرخش، هوا را از طریق کویل ها عبور می دهد و باعث تبادل حرارت بین هوا و کویل ها می شود. کویل ها نیز اجزای دیگری از فن کویل هستند که به دو نوع حرارتی و سردکننده تقسیم می شوند. کویل حرارتی جهت گرمایش و کویل سردکننده برای سرمایش هوا استفاده می شوند.
این کویل ها با عبور آب گرم یا سرد از داخل خود، دمای هوا را تغییر می دهند. سایر اجزای fan coil شامل فیلتر هوا، دریچه ها و کنترل کننده ها هستند. فیلتر هوا وظیفه تصفیه هوا را بر عهده دارد و ذرات معلق و آلاینده های موجود در هوا را جذب می کند، تا هوای خروجی از دستگاه تمیز و سالم باشد. دریچه ها به تنظیم جریان هوا و توزیع یکنواخت آن در محیط کمک می کنند. کنترل کننده ها نیز جهت تنظیم دما و سرعت فن استفاده می شوند و می توانند به صورت دستی یا خودکار عمل کنند. انواع fan coil با توجه به این اجزا و نحوه عملکرد آن ها طراحی می شوند تا نیازهای مختلف گرمایشی و سرمایشی را در فضاهای مختلف برآورده کنند.
آشنایی با انواع fan coil
فن کویل ها به عنوان دستگاه های تهویه مطبوع در انواع مختلفی طراحی و تولید می شوند تا نیازهای متنوع محیط های گوناگون را برآورده کنند. یکی از انواع فن کویل، فن کویل سقفی است که در سقف نصب می شود و به دلیل اشغال کمترین فضای ممکن، برای مکان هایی با محدودیت فضا بسیار مناسب است. این نوع سیستم به صورت توکار یا روکار نصب می شود و دارای ظاهری زیبا و کم صدا است. نوع دیگر، تهویه دیواری است که بر روی دیوار نصب می شود و نظیر کولرهای گازی، هوای گرم یا سرد را در محیط توزیع می کند. این نوع فن کویل نیز به دلیل نصب آسان و کاربری مناسب، در بسیاری از فضاهای مسکونی و تجاری کاربرد دارد.
علاوه بر این، فن های زمینی نیز وجود دارند که بر روی زمین یا نزدیک کف اتاق نصب می شوند و به دلیل قدرت گرمایش و سرمایش بالا، برای فضاهای بزرگ تر مناسب هستند. fan coil کانالی نیز یکی دیگر از انواع fan coil است که به صورت مرکزی نصب می شود و از طریق کانال های توزیع هوا، دما را در تمام قسمت های ساختمان به صورت یکنواخت تنظیم می کند. این نوع فن کویل بیشتر در ساختمان های بزرگ و مکان های عمومی مورد استفاده قرار می گیرد. اجزای fan coil در هر یک از این انواع مشابه هستند، اما نحوه نصب و کاربرد آن ها با توجه به نوع فن کویل متفاوت است. انتخاب نوع مناسب فن کویل بستگی به نیازهای خاص محیط و فضای مورد استفاده دارد.
ترموستات
ترموستات دستگاهی است که دمای یک حجم کنترل یا فضا را اندازه گیری می کند. و فرامینی صادر می کند تا دمای سیستم در نزدیکی یک نقطه دلخواه حفظ شود. این ترموستات ها در سیستم هایی مورد استفاده قرار می گیرند که نیاز باشد گرمایش یا سرمایش را به درجه حرارت مورد نیاز تنظیم کنند. از نمونه هایی که در آن ها ترموستات به کار رفته است می توان به گرمایش ساختمان ها، گرمایش مرکزی، سرمایش و تهویه مطبوع و وسایل آشپزخانه از قبیل اجاق و یخچال اشاره کرد.
ترموستات فن کویل به عنوان کنترل کننده “حلقه بسته” عمل می کند. که هدف آن کاهش خطا بین درجه حرارت مورد نظر و اندازه گیری شده است. گاهی اوقات ترموستات به صورت ترکیبی از حسگرهای حساس و کنترل یک سیستم، همانند ترموستات خودرو عمل می کند. در واقع ترموستات وظیفه تشخیص کم یا زیاد بودن دمای موجود نسبت به دمای مورد نظر را دارد. تا فرمان تغییر جریان ورودی را به فن بدهد. (منبع)
فن کویل سقفی چیست؟
فن کویل سقفی نویه سیستم تهویه مطبوع توکار است. به همین دلیل، فضای داخلی را اشغال نمی کند و در پشت یک سقف کاذب قرار می گیرد. ورود و خروج هوا نیز از طریق دریچه های تعبیه شده روی سقف انجام می شود.
معمولا در دفاتر تجاری و منازل مسکونی، مدل های سقفی فن کویل محبوبیت بیشتری دارند. با این حال باید در نظر داشته باشید که سرویس کردن و تعمیر این دستگاه ها کمی دشوارتر و پرهزینه تر از سایر مدل های فن کویل زمینی است (البته نمونه های سقفی روکار نیز در بازار موجود است).
نحوه عملکرد فن کویل
فن کویل از جمله دستگاه های تهویه مطبوع خانگی و تجاری است که بر اساس مکانیزم مجاورت هوا با کویل های آب خنگ یا گرم کار می کند. در یک بیان ساده تر، نحوه عملکرد فن کویل در 5 مرحله زیر قابل تشریح است:
1- فن تعبیه شده در دستگاه، هوای فضای ساختمان را می گیرد.
2- هوا بعد از وارد شدن به دستگاه، از روی کویل ها (لوله ها) آب سرد یا آبگرم عبور می کند.
3- دمای هوا بر اساس اصل انتقال حرارت تنظیم می شود و گرمای خود را به آب سرد منتقل می کند (در حالت گرمایشی، برودت هوا به آب گرم موجود در کویل منتقل می گردد).
4- در صورتی که دستگاه از فیلتراسیون برخوردار باشد، هوای تعدیل شده از فیلترها عبور کرده و تمامی آلاینده و ذرات گرفته می شود.
5- هوای تصفیه شده با استفاده از فن ها مجددا به فضای ساختمان هدایت می شود.
6- در تمامی فرایند فوق، سیستم های کنترلر مانند ترموستات، دمای هوا را مکررا ارزیابی می کنند تا سرعت فن ها و میزان هوای عبوری متناسب با سطح بهینه دما تنظیم شود.
7- چرخه فوق مجددا تکرار می گردد.
فن کویل بهتر است یا داکت اسپلیت؟
تفاوت داکت اسپلیت با فن کویل در نحوه عملکرد و کاربری آن ها است. داکت اسپلیت ها به عنوان یک سیستم تهویه مطبوع مرکزی عمل می کنند که از طریق کانال های هوا، هوای سرد یا گرم را به تمامی نقاط یک ساختمان انتقال می دهند. به دلیل همین کانال کشی های گسترده است که ما داکت اسپلیت های گودمن را معمولا برای ساختمان های بزرگ و واحدهای مسکونی با تعداد اتاق های زیاد پیشنهاد می کنیم. در مقابل، فن کویل ها واحدهای مستقلی هستند که در هر اتاق یا بخش جداگانه ای از ساختمان نصب می شوند و هوا را مستقیما در همان فضا تهویه می کنند. همچنین، نصب و راه اندازی فن کویل ها ساده تر و اقتصادی تر است.